Օտարերկրացիների աշխատանքի թույլտվություն 2026. workpermit.am և ԵԱՏՄ
Օտարերկրացիների աշխատանքի թույլտվություն 2026. ում այն պետք չէ, ԵԱՏՄ քաղաքացիների տեղեկանքը, գործատուի դիմումը workpermit.am-ով և ինչ է փոխվում նոյեմբերի 1-ից։
ԵԱՏՄ անդամ պետությունների, այդ թվում՝ Ռուսաստանի քաղաքացիներին Հայաստանում աշխատանքի թույլտվություն պետք չէ. նրանք աշխատում են պայմանագրով և ստանում բնակության օրինականությունը հավաստող տեղեկանք։ Մյուս օտարերկրացիների համար թույլտվությունը ձևակերպում է գործատուն՝ workpermit.am էլեկտրոնային համակարգով, իսկ աշխատողը միայն անձամբ ստանում է կացության քարտը։ 2026 թ. նոյեմբերի 1-ից օրենքը թույլտվության փոխարեն նախատեսում է աշխատանքային վիզա և աշխատանքային գործունեություն իրականացնելու նպատակով Հայաստանում գտնվելու կամ բնակվելու թույլտվություն, բայց այդ դրույթներն ուժի մեջ կմտնեն միայն մուտքի էլեկտրոնային վիզայի նոր համակարգի ներդրումից հետո։
Արդիական է 2026 թ. հոկտեմբերի 23-ի դրությամբ։ Սա իրավաբանական խորհրդատվություն չէ. օրենքները փոխվում են, գործելուց առաջ ստուգեք աղբյուրը կամ դիմեք իրավաբանի։
Ում աշխատանքի թույլտվություն պետք չէ
«Օտարերկրացիների մասին» ՀՀ օրենքի 23-րդ հոդվածի 1-ին մասի գործող խմբագրության (գործում է մինչև 2026 թ. նոյեմբերի 1-ը) համաձայն՝ «Առանց աշխատանքի թույլտվության Հայաստանի Հանրապետությունում կարող են աշխատել», մասնավորապես՝
- մշտական և հատուկ կացության կարգավիճակ ունեցողները,
- ուսման, ընտանեկան կապերի, ազգությամբ հայ լինելու կամ կամավոր աշխատանքի հիմքով ժամանակավոր կացության կարգավիճակ ունեցողները,
- օտարերկրյա կապիտալի մասնակցությամբ այն առևտրային կազմակերպությունների հիմնադիրներն ու գործադիր մարմնի ղեկավարները, որոնցում օտարերկրյա կապիտալին պատկանում է ձայների 50%-ից ավելին,
- կառավարության սահմանած չափանիշներին համապատասխանող բարձր որակավորում ունեցող օտարերկրացիները,
- միջազգային պայմանագրերի ուժով ազատվածները, այսինքն՝ ԵԱՏՄ քաղաքացիները և նրանց ընտանիքի անդամները,
- հայաստանյան բուհերի շրջանավարտները՝ ավարտելուց հետո մեկ տարվա ընթացքում։
Եթե օտարերկրացին համապատասխանում է այս ցանկի որևէ կետի, կոնկրետ գործատուի մոտ աշխատելու համար առանձին թույլտվություն պետք չէ։ Կարգավիճակի տեսակները մանրամասն ներկայացրել ենք կացության կարգավիճակի տեսակների և փաստաթղթերի մասին հոդվածում։
ԵԱՏՄ աշխատանքի թույլտվություն. ինչու այն պետք չէ, և ինչ է անհրաժեշտ փոխարենը
Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայության ձևակերպմամբ՝ «ԵԱՏՄ անդամ պետությունների՝ ՀՀ տարածքում աշխատող քաղաքացիները ազատված են Հայաստանում աշխատանքի թույլտվությունից և ստանում են օրինական բնակությունը հավաստող տեղեկանք»։ Տեղեկանքն անհրաժեշտ է ՀՀ-ում իրավունքներից օգտվելու համար, օրինակ՝ որպեսզի 180 օրից ավելի գտնվելու դեպքում սահմանը հատելիս չենթարկվեք վարչական պատասխանատվության։
Կարգը հետևյալն է.
1. Գրանցվել workpermit.am հարթակում և ընտրել «ԵԱՏՄ քաղաքացի» ներդիրը։ 2. Ներկայացնել դիմում՝ իր և ընտանիքի անդամների համար տեղեկանք ստանալու նպատակով։ 3. Ստանալ բնակության օրինականությունը հավաստող տեղեկանքը։
Երբ դիմել. Օրենքի գործող խմբագրությամբ ԵԱՏՄ քաղաքացին, որը մտադիր է Հայաստանում մնալ 180 օրից ավելի, պետք է դիմի մինչև այդ ժամկետի ավարտը։ 2026 թ. նոյեմբերի 1-ից նոր խմբագրությունը պարտավորեցնում է դիմել «աշխատանքային կամ ծառայությունների մատուցման պայմանագիր կնքելուց անմիջապես հետո»։
Որքան արժե. Այսօր, ըստ Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայության, տեղեկանքի համար «Պետական տուրք սահմանված չէ»։ 2026 թ. նոյեմբերի 1-ից դիմումի քննարկման պետական տուրքը 30 000 դրամ է, տեղեկանքի տրամադրմանը՝ ևս 5 950 դրամ։
Նոյեմբերի 1-ից ԵԱՏՄ քաղաքացիները կարող են առանց թույլտվության աշխատել ՀԾՀ-ի առկայության դեպքում։ Ինչպես ստանալ ՀԾՀ, պատմել ենք հանրային ծառայությունների համարանիշի մասին հոդվածում։
Ինչպես է գործատուն ձևակերպում թույլտվությունը workpermit.am-ով
2022 թ. հունվարի 1-ից ԵԱՏՄ-ից դուրս երկրների քաղաքացիների աշխատանքի թույլտվությունը և աշխատանքային հիմքով կացության կարգավիճակը ձևակերպվում են էլեկտրոնային համակարգով, և դիմումը ներկայացնում է գործատուն, ոչ թե աշխատողը։ Հարթակի պաշտոնական նկարագրությամբ հերթականությունը հետևյալն է՝
1. Գործատուն գրանցվում է workpermit.am հարթակում։ 2. Նկարագրում է թափուր աշխատատեղը։ 3. Ստանում է Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարության հաստատումը։ 4. Հարթակի միջոցով ներկայացնում է դիմում՝ օտարերկրացու համար աշխատանքային հիմքով կացության կարգավիճակ ստանալու նպատակով։ 5. Օտարերկրացին անձամբ այցելում է Պետական ծառայությունների միասնական գրասենյակ և ստանում է պլաստիկ քարտը։
Օրենքը կացության կարգավիճակ տալու մասին որոշում կայացնելու 30-օրյա ընդհանուր ժամկետը չի տարածում աշխատանքի թույլտվության հիմքով տրվող կարգավիճակի վրա, ուստի ժամկետները ճշտեք հարթակում։
Ինչ է փոխվում 2026 թ. նոյեմբերի 1-ից
«„Օտարերկրացիների մասին“ օրենքում փոփոխություններ կատարելու մասին» ՀՕ-11-Ն օրենքն ուժի մեջ է մտնում 2026 թ. նոյեմբերի 1-ից (կամ էլեկտրոնային հարթակի գործարկման մասին հայտարարությունից հետո 10-րդ օրը, բայց ոչ ուշ, քան այդ ամսաթիվը)։
| Հարց | Մինչև 2026 թ. նոյեմբերի 1-ը | 2026 թ. նոյեմբերի 1-ից |
|---|---|---|
| Աշխատելու հիմքը | Աշխատանքի թույլտվություն | Աշխատանքային վիզա և աշխատանքային գործունեություն իրականացնելու նպատակով գտնվելու կամ բնակվելու թույլտվություն |
| Օտարերկրյա կապիտալի մասնակցությամբ կազմակերպությունների հիմնադիրներ և ղեկավարներ | Առանց թույլտվության | Հանվել են ազատվածների ցանկից |
| Բարձր որակավորում ունեցող մասնագետներ | Առանց թույլտվության | Հանվել են ազատվածների ցանկից |
| Մշտական կացության կարգավիճակ, ժամանակավոր կացության կարգավիճակ՝ ուսման, ընտանեկան կապերի կամ ազգությամբ հայ լինելու հիմքով | Առանց թույլտվության | Առանց թույլտվության |
| Ձեռնարկատիրական գործունեության հիմքով ժամանակավոր կացության կարգավիճակ | Ցանկում չկա | Առանց թույլտվության |
| ԵԱՏՄ քաղաքացիներ | Առանց թույլտվության | Առանց թույլտվության՝ ՀԾՀ-ի առկայության դեպքում |
| ԵԱՏՄ քաղաքացու տեղեկանք | Պետական տուրք սահմանված չէ | 30 000 + 5 950 դրամ |
Կարևոր վերապահում. ՀՕ-11-Ն օրենքի 30-րդ հոդվածի 7-րդ մասի համաձայն՝ «աշխատանքային վիզային և աշխատանքային գործունեություն իրականացնելու նպատակով Հայաստանի Հանրապետությունում գտնվելու կամ բնակվելու թույլտվությանը վերաբերող դրույթներն ուժի մեջ են մտնում Հայաստանի Հանրապետության մուտքի էլեկտրոնային վիզայի նոր համակարգի ներդրումից հետո»։ Թե ինչպես պետք է ձևակերպվի օտարերկրացիների աշխատանքը 2026 թ. նոյեմբերի 1-ի և այդ համակարգի գործարկման միջև ընկած ժամանակահատվածում, պաշտոնապես պարզաբանված չէ։ Աշխատանքային պայմանագիր կնքելուց առաջ կարգը ճշտեք Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայությունում և workpermit.am-ում։
Աշխատանքային հիմքով կացության կարգավիճակ ունեցողների համար նախատեսված է ևս երկու նոր կանոն՝
- Աշխատանքային հիմքով կացության կարգավիճակը ճանաչվում է ուժը կորցրած, եթե աշխատանքային կամ ծառայությունների մատուցման պայմանագիրը լուծվել է, և 15 աշխատանքային օրվա ընթացքում աշխատանքային պայմանագրերի կնքման թվային համակարգով նոր պայմանագիր չի կնքվել։
- Ժամանակավոր կացության կարգավիճակը տրվում է մինչև մեկ տարի ժամկետով, իսկ յուրաքանչյուր անգամ մեկ տարով երկարաձգելու հնարավորության մասին դրույթն օրենքից հանվել է։ Երկարաձգման մեխանիզմը կախված է կառավարության նոր որոշումից, որը 2026 թ. հոկտեմբերի 23-ի դրությամբ հրապարակված չէ։
Մինչև 2026 թ. նոյեմբերի 1-ը ներկայացված՝ կացության կարգավիճակ ստանալու դիմումները քննարկվում են մինչ այդ գործող կարգով։
Ինչ անել նախապես
- Գործատուին. գրանցվել workpermit.am-ում, ԵԱՏՄ-ից դուրս երկրների աշխատողների համար դիմումը ներկայացնել ինքնուրույն և պայմանագրեր կնքելիս հաշվի առնել նոյեմբերի 1-ից գործող փոփոխությունները։
- ԵԱՏՄ քաղաքացուն. կնքել աշխատանքային պայմանագիր, ստանալ ՀԾՀ և workpermit.am-ով դիմել տեղեկանք ստանալու համար։
- ԵԱՏՄ-ից դուրս երկրի քաղաքացուն. համոզվել, որ գործատուն գրանցված է հարթակում և դիմումը ներկայացնում է ինքը։
- Օտարերկրյա կապիտալի մասնակցությամբ կազմակերպության հիմնադրին. հաշվի առնել, որ նոյեմբերի 1-ից այս կատեգորիան հանվում է ազատվածների ցանկից, և իր կարգավիճակը ճշտել իրավաբանի հետ։
Քանի դեռ փաստաթղթերը ձևակերպվում են, կարող եք նախապես բնակարան գտնել. wse.am-ը կօգնի Երևանում ընտրել բնակարան։
Աղբյուրներ
- «Օտարերկրացիների մասին» ՀՀ օրենք, գործող խմբագրություն (arlis.am)
- «Օտարերկրացիների մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու մասին ՀՕ-11-Ն օրենք (arlis.am)
- «Պետական տուրքի մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու մասին ՀՕ-215-Ն օրենք (arlis.am)
- ՆԳՆ միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայություն. ԵԱՏՄ անդամ պետությունների քաղաքացիներ
- ՆԳՆ միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայություն. պետական տուրքեր
- workpermit.am էլեկտրոնային համակարգ
Հաճախ տրվող հարցեր
Պետք է արդյոք ԵԱՏՄ քաղաքացուն աշխատանքի թույլտվություն Հայաստանում աշխատելու համար? Ոչ։ ԵԱՏՄ անդամ պետությունների քաղաքացիները, այդ թվում՝ ՌԴ քաղաքացիները, և նրանց ընտանիքի անդամներն ազատված են աշխատանքի թույլտվություն ստանալու պահանջից։ 180 օրից ավելի մնալու դեպքում անհրաժեշտ է բնակության օրինականությունը հավաստող տեղեկանք, որը ձևակերպվում է workpermit.am-ով։
Ով է ներկայացնում աշխատանքի թույլտվության դիմումը. աշխատողը, թե գործատուն? Գործատուն։ Նա գրանցվում է workpermit.am-ում, նկարագրում է թափուր աշխատատեղը, ստանում է Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարության հաստատումը և դիմում է ներկայացնում աշխատանքային հիմքով կացության կարգավիճակ ստանալու համար։ Օտարերկրացին միայն անձամբ ստանում է կացության քարտը։
Որքան արժե ԵԱՏՄ քաղաքացու բնակության օրինականությունը հավաստող տեղեկանքը? Մինչև 2026 թ. նոյեմբերի 1-ը պետական տուրք սահմանված չէ։ Նոյեմբերի 1-ից դիմումի քննարկման պետական տուրքը 30 000 դրամ է, տեղեկանքի տրամադրմանը՝ 5 950 դրամ։
Երբվանից կգործի աշխատանքային վիզան Հայաստանում? ՀՕ-11-Ն օրենքն աշխատանքային վիզայի մասին դրույթների ուժի մեջ մտնելը կապում է մուտքի էլեկտրոնային վիզայի նոր համակարգի ներդրման հետ։ Համակարգի գործարկման ճշգրիտ ամսաթիվը 2026 թ. հոկտեմբերի 23-ի դրությամբ պաշտոնապես հայտարարված չէ, ուստի այն ճշտեք Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայությունում։
Ինչ կլինի աշխատանքային հիմքով կացության կարգավիճակի հետ, եթե աշխատողն ազատվի աշխատանքից? Նոր խմբագրությամբ աշխատանքային հիմքով կացության կարգավիճակը ճանաչվում է ուժը կորցրած, եթե նախորդ պայմանագիրը լուծվելուց հետո 15 աշխատանքային օրվա ընթացքում թվային համակարգով նոր պայմանագիր չի կնքվել։ Այդ ժամկետում նոր գործատուի հետ պայմանագիրը պետք է կնքել հենց թվային համակարգով։
Կարդացեք նաև
- Կացության կարգավիճակ Հայաստանում. տեսակներ, փաստաթղթեր, տուրքեր
- ՀԾՀ օտարերկրացու համար. ինչպես ստանալ, փաստաթղթերը և ժամկետը
- ԱՁ-ի պետական հաշվառում. փաստաթղթեր, պետական տուրք և ժամկետ
- ՍՊԸ-ի պետական գրանցում. փաստաթղթեր, ժամկետ և տարբերությունը ԱՁ-ից
- ՀՀ քաղաքացիություն. ընդհանուր կարգ և պարզեցված կարգ հայերի համար
- ԱՁ հարկեր 2026. շրջանառության հարկ, միկրոձեռնարկատիրություն, ԱԱՀ